การทำสมาธิกับชีวิตและสุขภาพ

Monday, May 16, 2011
By admin
FacebookTwitterGoogle+LinkedInGoogle BookmarksGoogle GmailYahoo MailShare

การทำสมาธิกับชีวิตและสุขภาพ

 
 

สถานที่นั่งวิปัสนา วัดป่านานาชาติ อุบลราชธานี

ปัจจุบันสังคมเต็มไปด้วยการแข่งขัน เต็มไปด้วยการชิงดีชิงเด่นกันไม่ว่าจะวงการใด ภาคราชการ รัฐวิสาหกิจ ภาคเอกชน หรือเต็มไปด้วยปัญหาส่วนตัว หรือปัญหาสังคม เช่น การเงิน ครอบครัว การงาน เหล่านี้ล้วนทำให้คนเราเกิดความเครียด ส่งผลต่ออารมณ์ เกิดสมาธิสั้น ทำให้เกิดเหตุการณ์ทะเลาะวิวาทกันขึ้น ส่งผลต่อสุขภาพ ส่งผลต่อประสิทธิภาพและประสิทธิผลของงาน บางคนหาทางออกโดยการดื่มแอลกอฮอล์ สูบบุหรี่ หรือใช้ยาเสพติด ซึ่งกลับส่งผลร้ายทั้งต่อสุขภาพและครอบครัว บางคนมีวิธีการผ่อนคลายความเครียด เช่น ออกกำลังกาย ฟังเพลง ดูหนังดูละคร หรือการทำสมาธิ เป็นต้น

เสถียรธรรมสถาน กรุงเทพฯ

หลักฐานทางการแพทย์กับการเกิดโรค                                               

ความเครียดและสุขภาพมีความเชื่อมโยงกันอย่างใกล้ชิด เป็นที่ทราบกันทั่วไปดีว่าการเกิดความเครียดไม่ว่าจะเป็นความเครียดฉับพลันหรือเกิดขึ้นอย่างสม่ำเสมอจะนำไปสู่ความผิดปกติของร่างกาย ทำให้นอนไม่หลับ ปวดหัว วิงเวียนศรีษะ ปวดท้อง เกิดอาการตื่นเต้น ในระยะยาวจะส่งผลต่อระบบภูมิต้านทานของร่างกาย ทำให้เกิดโรคหลอดเลือด และโรคเกี่ยวกับระบบประสาทได้ ความเครียดจะสร้างฮอร์โมนซึ่งจะส่งผลให้กระเพาะอาหารขับกรดออกมาช้าๆทำให้กระอาหารทำงานผิดปกติ เช่นเดียวกันก็จะส่งผลต่อการทำงานของลำใส้เล็ก ทำให้เกิดอาการท้องเสียได้ง่าย

ร่มรื่นเย็นสบาย เหมาะสำหรับทำจิตใจให้ผ่อนคลาย

วงการแพทย์มีหลักฐานชัดเจนว่า ความเครียดทำให้ร่างกายขับฮอร์โมนอะดรีนาลีนและคอร์ติซอล ซึ่งอะดรีนาลีนจะทำให้เส้นเลิอดหดตัว และอัตราการเต้นของหัวใจเร็วขึ้น ส่วนฮอโมนคอร์ติซอล (cortisol hormone) ซึ่งหน้าที่หลักคือการเพิ่มน้ำตาลในเลือด ช่วยการเผาผลาญ ไขมัน โปรตีน และคาร์โบไฮเดรต แต่ลดการสร้างกระดูก และลดระบบภูมิต้านทาน ดังนั้นความเครียดจะส่งผลต่ออัตราการเต้นของหัวใจ ระบบการย่อยอาหารช้าตัวลง ระบบการหมุนเวียนของเลือดที่สูบฉีดไปยังส่วนต่างๆของร่างกายเปลี่ยนแปลงไป ตลอดจนปรับเปลี่ยนระบบการทำงานประสาทอัตโนมัติ ทำให้ร่างกายเกิดพลังงานส่วนเกินซึ่งสามารถยกของหนักเกินกำลังหรือวิ่งเร็วผิดปกติ  ถ้าเกิดความเครียดมากขึ้นจนถึงขั้นเรื้อรัง และมีการกระตุ้นระบบประสาทอัตโนมัติเกินกว่าปกติ จะเริ่มทำให้เกิดอาการต่างๆต่อสุขภาพกายและสุขภาพจิต ซึ่งพอสรุปได้ดังนี้

ระบบย่อยอาหาร  

ระบบหัวใจ สมอง และเส้นเลือด 

          ความเครียดจะส่งผลให้การผลิตฮอร์โมนอะดรีนาลีนและคอร์ติซอลมีระดับสูงเกินไป ซึ่งจะไปกระตุ้นให้หัวใจเต้นเร็วขึ้นและความดันสูง ฮอร์โมนคอร์ติซอลยังเพิ่มระดับคอเลสเตอรอล ซึ่งปัจจัยเหล่านี้จะเพิ่มความเสี่ยงต่อหัวใจวาย หรือเส้นเลือดแตกเป็นอัมพฤกษ์หรืออัมพาตได้

ระบบภูมิต้านทาน 

          ความเครียดจะส่งผลให้ระบบภูมิต้านทานในร่างกายลดลง ทำให้เป็นหวัดหรือติดเชื้อได้ง่าย ทั้งยังทำให้แผลหายช้ากว่าปกติ

โรคอ้วน 

          ฮอโมนคอร์ติซอลจะช่วยให้ร่างกายสะสมไขมันและคาร์โบไฮเดรต ทำให้น้ำหนักเพิ่มผิดปกติ เกิดโรคอ้วนบริเวณหน้าท้อง ส่งผลให้เกิดความเสี่ยงต่อโรคหัวใจวายและเบาหวาน

สุขภาพจิต 

          การเกิดความเครียดบ่อยๆทำให้เกิดอาการตื่นเต้นและเกร็ง ส่งผลให้นอนไม่หลับ เกิดอาการซึมเศร้า ปวดหัวตัวร้อน และในที่สุดจะทำให้เกิดโรคต่างๆขึ้น เช่น เกิดโรคซึมเศร้า โรคอ้วน โรคความดันโลหิตสูง โรคตื่นกลัวตื่นเต้น โรคเบาหวาน โรคหลอดเลือดตีบตัน โรคหัวใจ ความจำเสื่อม สมรรถภาพทางเพศเสื่อม หรือโรคประจำเดือนผิดปกติ

การลดความเครียด 

อาจปรึกษาหมอหรือปฏิบัติตนเองได้ดังนี้

1.ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ ทำให้เกิดอารมณ์ผ่อนคลายและสามารถควบคุมน้ำหนักได้ ถ้าเกิดความเครียดมากๆ ควรปรึกษาหมอเพื่อตรวจสอบวิธีการคลายความเครียด

2.ให้ทำในสิ่งที่ทำให้จิตใจผ่องใส เช่นไปดูหนัง ออกกำลังกาย ไปเที่ยว หรือทำสมาธิ

3.ทานอาหารสุขภาพ ไม่มากเกินไป งดสูบบุหรี่ กินเหล้า

การทำสมาธิ

 
 

ร่มเย็นสบายเหมาะสำหรับการทำสมาธิ

การทำสมาธิเป็นวิธีหนึ่งในการผ่อนคลายความเครียด คือ การทำใจให้จดจ่ออยู่ในเรื่องใดเรื่องหนึ่ง ไม่ฟุ้งซ่านนั่นเอง หรือเป็นการทำจิตใจให้สงบสุข การฝึกสมาธิหรือการทำสมาธิ มีวิธีการหลักๆ 2 วิธี คือการทำสมาธิแบบเคลื่อนไหวร่างกายกับแบบไม่ต้องเคลื่อนไหวร่างกาย การฝึกโยคะและมวยจีนใช้การเคลื่อนไหวทางร่างกาย ช้า ๆ ไปพร้อมกับการทำใจให้ว่างและเป็นสมาธิ ด้วยการกำหนดการหายใจเข้า ออก จัดเป็นการออกกำลังกายไปด้วย ส่วนการฝึกสมาธิแบบไม่ต้องเคลื่อนไหวร่างกาย เป็นรูปแบบการฝึกสมาธิด้วยการผ่อนคลายร่างกายเน้นการฝึกใจให้จดจ่ออยู่กับสิ่งใดสิ่งหนึ่งตลอดเวลาและการพัฒนาทางด้านจิตใจโดยตรง

ดังได้กล่าวแล้วว่าการทำสมาธิทำให้เกิดการผ่อนคลาย ซึ่งมีลักษณะอาการตรงข้ามกับความเครียด ซึ่งได้กล่าวมาแล้วว่า ความเครียดส่งผลต่อการเกิดโรคภัยไข้เจ็บหลายอย่างหลายประเภท ดังนั้นจึงน่าเชื่อได้เช่นกันว่า การทำสมาธิน่าจะมีความเชื่อมโยงกับระบบการทำงานของร่างกาย ได้มีงานวิจัยจากสถาบันที่เกี่ยวกับสุขภาพทั้งหลายจำนวนมากได้รายงานผลการวิจัยว่า การทำสมาธิส่งผลต่อส่วนต่างๆของร่างกายโดยสรุปดังนี้

ผลต่อส่วนของสมอง 

ได้มีการทดสอบผู้ทำสมาธิด้วยการวัดค่า EEG (Electroencephalography) พบว่าค่า EEG Coherence สูงขึ้นเมื่อเทียบกับท่านั่งหลับตาเฉยๆ (วัดค่าก่อนเรียนรู้การนั่งสมาธิและขณะกำลังนั่งทำสมาธิ) หรือได้พบว่าค่า EEG ที่วัดได้จากกลุ่มที่ทำสมาธิสูงกว่าค่าที่วัดได้จากกลุ่มที่ไม่ได้ทำสมาธิ อีกทั้งยังพบว่าได้มีการไหลเวียนของเลือดไปเลี้ยงส่วนต่างๆของสมองขณะนั่งทำสมาธิมากกว่าขณะนั่งเฉยๆ รวมทั้งพบว่าพื้นที่การตอบสนองต่อสิ่งเร้าของสมองในระหว่างโครงการทำสมาธินั้นพบว่าสูงกว่าพื้นที่ของสมองในระหว่างเมื่ออยู่นอกโครงการ

ผลต่อสุขภาพ 

จากการศึกษาข้อมูลการประกันสุขภาพของผู้เข้าร่วมโครงการทำสมาธิจำนวน 2,000 คน ในระยะเวลา 5 ปี พบว่าค่าใช้จ่ายในการรักษาพยาบาลและค่าศัลยกรรมผ่าตัดลดลงอย่างมีนัยสำคัญเมื่อเปรียบเทียบกับค่าเฉลี่ยของกลุ่มที่ไม่ได้เข้าโครงการทำสมาธิ นอกจากนั้นยังพบว่าสุขภาพของผู้เข้าร่วมทำสมาธิดีขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ เช่น จะมีค่าเฉลี่ยอายุยืนยาวขึ้นและดูหน้าตาสดใสและหนุ่มกว่าอายุ รวมทั้งอัตราค่าเฉลี่ยของผู้ที่เป็นโรคหลอดเลือด กลุ่มที่มีความดันสูง ยังลดลง

ผลต่อการศึกษา 

ผลการวิจัยได้พบว่า การทำสมาธิมีส่วนทำให้ความจำดีขึ้น มีความอดทนสูงขึ้น มีระดับ IQ สูงขึ้น การตัดสินใจต่อทางเลือกเร็วขึ้น ความคิดสร้างสรรค์ดีขึ้น

ผลต่อธุรกิจ 

ผลการศึกษาพบว่า พนักงานที่เข้าร่วมโครงการสมาธิเป็นเวลา 4 เดือน ส่งผลต่อพฤติกรรมการเป็นผู้นำอย่างมีนัยสำคัญ มีความสัมพันธ์กับผู้ร่วมงานดีขึ้น ทำให้มีความพึงพอใจกับอาชีพและวิถีชีวิตตนเองสูงขึ้น ตลอดจนการเพิ่มประสิทธิภาพและสมรรถนะการทำงานสูงขึ้น

การทำสมาธกับความสนใจของโลก

มีรายงานว่าได้มีการตีพิมพ์ผลการศึกษาการทำสมาธิ (Transcendental meditation) กว่า 600 เรื่องในวารสารต่างๆกว่า 130 เล่มใน กว่า 30 ประเทศ มีนักวิทยาศาสตร์ นักจิตวิทยา และจิตแพทย์ กว่า 360 คนให้ความสนใจทำการศึกษาผลการทำสมาธิต่อสุขภาพ แม้แต่สถาบันสุขภาพแห่งชาติของสหรัฐอเมริกา ก็ให้ทุนการทำวิจัยในช่วง 40 ปีที่ผ่านมากว่า 20 ล้านเหรียญสหรัฐ ผลการศึกษาส่วนใหญ่มีผลเชิงบวกว่า การทำสมาธิมีส่วนช่วยให้ การใช้วิถีชีวิตส่วนตัวดีขึ้น ส่งผลต่อสมรรถนะและประสิทธิภาพการทำงาน การศึกษา ส่งผลต่อการผ่อนคลายความเครียด ซึ่งน่าจะช่วยลดปัญหาสังคม นอกจากนั้นยังส่งผลต่อการสร้างภูมิต้านทานของร่างกายต่อโรคภัยไข้เจ็บต่างๆอีกด้วย

ลองทำสมาธิดูซิครับ จะช่วยทั้งเรื่องงาน เรื่องเรียน สุขภาพ ครอบครัว และสังคมน่าอยู่ครับ

สรุปประเทศไทย

สำหรับประเทศไทยการทำสมาธิได้รับการตอบสนองค่อนข้างมาก มีทั้งผู้อยู่ในวัยทำงาน วัยศึกษา ผู้บริหาร หรือผู้สูงอายุ มีสถานที่สำหรับการทำสมาธิจัดตั้งขึ้นมากมายทั่วประเทศ ส่วนใหญ่เป็นสำนักสงฆ์ แต่ปัจจุบันเริ่มมีเอกชนผู้ศรัทธาในการทำสมาธิเริ่มบริจาคที่ดินหรือเป็นผู้ริเริ่มสร้างสถานที่สำหรับการนั่งสมาธิมากขึ้น  เชื่อว่าแนวทางการทำสมาธิจะเป็นหนทางหนึ่งในการพัฒนาสังคมไทยให้น่าอยู่ขึ้น

หมายเหตุ: ผู้เขียนเห็นว่าปัจจุบัน การทำสมาธิได้รับความสนใจจากประชาชนทั่วไปเพิ่มขึ้นจนเป็นที่แพร่หลาย จึงได้ค้นหาหลักฐานงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์มาบอกเล่าสู่กันฟังว่า การทำสมาธิก่อให้เกิดผลดีต่อสุขภาพและวิถีชีวิตประจำวันอย่างไร สำหรับท่านที่ต้องการเรียนรู้ถึงความน่าเชื่อถือของงานวิจัยใด อาจค้นคว้าได้จากเอกสารอ้างอิงข้างล่าง ซึ่งจะอ้างอิงถึงต้นตอเอกสารวิจัยไว้ด้วย

ภาพถ่ายจากหนังสือ “Meditation; The path to inner peace and well being” ของการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย เป็นเอกสารแจกเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวปี 2007 ขอขอบคุณการท่องเที่ยวฯไว้ ณ ที่นี้ครับ

อ้างอิง:

1. http://www.tm.org/research-on-meditation

2. http://stress.about.com/od/stresshealth/a/stresshealth.htm

3. http://en.wikipedia.org/wiki/Cortisol

4. http://www.salatham.com/meditation/basicmed.htm

5. http://dou_beta.tripod.com/MD101_03_th.html 

6. http://www.doctorsontm.com/obesity

Tags: ,

Leave a Reply

พระแก้วมรกตจำลองเครื่องทรงฤดูร้อนจากนิลดำ

พระบรมมหาราชวัง เป็นแหล่งดึงดูดนักท่องเที่ยวที่สำคัญ

พระที่นั่งไอย์ศูรย์ทิพยอาสน์ พระราชวังบางปะอิน

หุ่นกระบอกงานหัตถกรรมช่างฝีมือไทย

รถยนต์ประหยัดพลังงานไฮบริดระหว่างไฟฟ้า 100% และน้ำมัน

ไหมไทยกับแฟชั่น เอกลักษณ์เด่นของไทย

เรือไม้ประดิษฐ์

Metal Crafting

Gallery

dsc01363 pr-600-400-king-18 dsc01364 pr-600-400-king-3

เรียนภาษาอังกฤษ

มูลนิธิสัมมาชีพ

ตลาดหุ้นไทย

ตลาดหุ้นโลก

อัตราแลกเปลี่ยน ธปท

อัตราแลกเปลี่ยน

The Japan Times

Xinhua News

Aljazeera

หนังสือพิมพ์ข่าว

ข่าวหุ้นออนไลน์

ข่าวหุ้น

UA-28221961-1